Rjucht en Sljucht en Earrebarre

Ooievaar in het Fries, Earrebarre. Moai prachtich wurd. Toont de verwantschap en klinkt als ergens tussen ooievaar en eiber in. Een etymologische schat. Engelsen en Scandinaviërs zeggen overigens allemaal stork, terwijl yber best had gekund.

Onwijs lang geleden klonk het woord als Odobero zeggen taalkundigen. De verbastering 'oude vader > ooievaar' blijkt nergens op te slaan en dus nonsens. We hebben het over een schat om uit te graven (/vragen?) Auda-barra, het lijkt wel Baskisch.

Rjucht en Sljucht vertaalt zich niet eenvoudig maar bedoelt zoiets als strak en glad, ergo recht door zee (?).




Ik citeer: uit de etymologiebank.

ooievaar zn. ‘vogelsoort (Ciconia ciconia)’
Mnl. odeuare ‘ooievaar’ [1240; Bern.], enen storcke ofte een oudeuaer [1479; MNW-P]; vnnl. oyuaer [1544; Paludanus],oyeuaert [1567; Nomenclator, 65b].
Vermoedelijk is het woord terug te voeren op Proto-Germaans *auda-bara-, letterlijk ‘schatdrager’, een naamgeving die berust op het Germaanse volksgeloof van de ooievaar als kinderbrenger.
Mnd. odevare, odever; ohd. Ōdabaro; nfri. earrebarre. Bij het eerste lid pgm. *auda- ‘rijkdom, schat’ horen: os. ōd; ohd. ōt(alleen in toponiemen); oe. ēad; on. auðr (nzw. öd). Het tweede lid is een afleiding van *beran- ‘dragen’, zie → baren. Vanwege de -d- moet ohd. ōdabaro, dat alleen in glossen voorkomt, een Nederduits leenwoord zijn. Toen het woord niet meer als samenstelling werd geïnterpreteerd, konden tal van nevenvormen ontstaan, onder andere met -v- uit intervocalische -b-. Zie onder voor nnl. eiber.
Het algemene Germaanse woord voor ooievaar is pgm. *sturka-, waaruit: mnl. storke [1440-60; MNW-R] (nnl. alleengewest. stork); mnd. stork; ohd. storah (nhd. Storch); oe. storc (ne. stork); on. storkr (nzw. stork). Het geografisch zeer beperkt verspreide woord ooievaar is dus wrsch. een relatief recente nieuwvorming.
♦ eiber zn. ‘ooievaar’. Vnnl. adebaer, eber, eyber, oeber [1599; Kil.]; nnl. alleen gewestelijk, en ook wel in literaire teksten. Daarnaast staat een Saksische vorm uiver, die in Nederland bekend is als naam van het vliegtuig waarmee de KLM in 1934 een vliegrace naar Melbourne won.

Ondertussen en eerder:

http://mauritsburgers.blogspot.nl/2013/09/ooievaar-ciconia-ciconia.html